In het zuidelijk deel van het Poznanska plateau, ligt aan de oude handelsweg, die de steden Dolny Slansk met Poznan verbindt, Grodzisk Wielkopolski. De oppervlakte van de stad en de gemeente Grodzisk Wlkp is 134,5km² en ze telt meer dan 18.000 inwoners. De bewaarde oorkondes van Grodzisk gaan terug tot in de 13e eeuw. De oudste oorkonde, uitgegeven in het jaar 1257 door Przemyslaw I,vermeldt Grodzisk als een dorp,dat tot de landerijen van het cisterciënzerklooster in Paradyz hoort. De naam Grodzisk gaat echter terug tot de vroege Piastentijd (de juiste stichtingsdatum van de stad is niet bekend). Men weet dat de oudste oorkonde, die de stadsrechten bevestigt, uit 1303 stamt en dat de stad een van de oudste steden in Wielkopolski is. Sinds deze tijd vindt een rasante ontwikkeling plaats, die door oorlogen onderbroken wordt. In het jaar 1400 bezit de stad reeds de gotische St.-Herwigkerk, het heilige-geestziekenhuis en de joodse synagoge. In de stad zijn gildes voor de linnenwevers, kleermakers en brouwers. De stad ontwikkelt zich tot een reformatiecentrum.
In 1848 nemen de inwoners van Grodzisk, ondersteund door de plaatselijke boeren en grondbezitters, aan de grote Poolse opstand deel. Door het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog worden de inwoners echte patriotten. Na de nieuwe onafhankelijkheid wordt Grodzisk een belangrijk administratief centrum.
In de twintig jaren onafhankelijkheid van Polen, tussen de twee wereldoorlogen, ontwikkelt de levensmiddelenindustrie. In de stad zijn ook vele maatschappelijke en politieke organisaties. Het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog heeft vreselijke gevolgen. Op 27 januari 1945 wordt Grodzisk bevrijd. Tot november 1989 werd Polen onderdrukt door de Sovjetunie. Door het vallen van de Berlijnse muur werd Polen helemaal vrij. Sedert 1 mei 2004 behoort ook Polen tot de Europese Unie.
Grodzisk Wielkopolski, de stad met handwerkers en kleinindustrietraditie, heeft geen grote problemen om zich aan te passen aan de nieuwe economische regels. Het privatiseringsproces loopt volgens plan en veroorzaakt geen storingen op de arbeidsmarkt. Vandaag de dag associeert men Grodzisk Wlkp in Polen met verschillende plaatselijke bedrijven: ivm voeding,metaal,,textiel,… De firma Intergroclin is gegroeid uit een kleine handwerkerfirma. Zij produceert o.a. zetels voor auto’s. De stad biedt aan investeerders 34 ha industriegebied,gelegen aan de verbinding Poznan-Zielona Gora.
Hoe we tot de jumelage kwamen
In het voorjaar van 1990 werd de hulpgroep ”Spetsershulp Polen” opgericht. De eerste reis naar Polen, met beperkt materiaal, was in april 1990 met vier personen, naar Grodzisk Wlkp. In de loop van dat jaar werd onze werkgroep uitgebreid en in het najaar van 1990 waren we echt van start gegaan met meer materialen en groter transport van 6-7 ton.
Doorheen de jaren zijn de contacten in Grodzisk Wlkp. gegroeid met het gemeentebestuur, directies en leerkrachten van scholen, directie en personeel van het ziekenhuis, mensen uit de bedrijfswereld en uit de culturele wereld, met weeshuizen en tehuizen voor mindervalide kinderen, enz….
Door de regelmatige contacten en besprekingen met deze mensen ontstonden er echte vriendschapsbanden en konden wij onze konvooien meer doeltreffend organiseren en meer tegemoetkomen aan hun directe noden.
De doorbraak in onze wederzijdse contacten kwam er in 1998 met de feestelijkheden van het 850-jarig bestaan van onze gemeente Merksplas en het 115-jarig bestaan van onze beide muziekverenigingen. Naar aanleiding hiervan kwam een delegatie naar Merksplas, samen met de muziekvereniging uit Grodzisk om de feestelijkheden meer luister bij te zetten. Tijdens deze dagen werden verschillende bezoeken afgelegd hier ter plaatse o.a.: bezoek aan de brandweer, scholen, bedrijven, strafinrichting, …
In mei 1999 werd een delegatie uit Merksplas uitgenodigd naar Grodzisk. Een goed gevuld programma werd afgewerkt met bezoeken aan: een groot zetelbedrijf, ziekenhuis, scholen, museum, sportstadium en een bezoek aan de mooie stad Poznan. Dit bezoek betekende voor ons echt een meerwaarde: Wij leerden vele nieuwe mensen kennen, besprekingen rond concrete en algemene problemen en er werd overeengekomen een samenwerkingsakkoord te onderschrijven in het voorjaar van 2000 tussen beide gemeentebesturen.
Tijdens een nieuw bezoek aan Grodzisk in september 1999 hebben wij onze strategie naar de toekomst verder uitgezet. Besprekingen werden gevoerd om samen te werken met onder andere verenigingen, uitwisseling met de jeugdgroepen, uitwisseling met scholen, samenwerking met de brandweer, uitwisselingen in onderwijs(hervormingen), …
Een definitieve afspraak voor de ondertekening van de oorkonde en de jumelage werd gemaakt tijdens ons bezoek in januari 2000: eind mei ondertekening van de oorkonde in Merksplas en in augustus in Grodzisk Wlkp.
Vanaf het jaar 2000, jaar van de ondertekening van de overeenkomst, werd naast de groep Spetsershulp in onze gemeente een beperkt jumelagecomité opgericht. In 2003 werd een officiële delegatie van uit Merksplas uitgenodigd naar Grodzisk naar aanleiding van het 700-jarig bestaan van de stad.
Een jaar later, 2004, volgde weer een uitnodiging ter gelegenheid van de toetreding van Polen tot de Europese Unie.
Meerdere uitwisselingen tussen onze beide gemeenten vonden plaats in de volgende jaren.
In januari 2008 werd overgegaan tot de definitieve samensmelting van Spetsershulp en het jumelagecomité.
Verbroederingsacties
Sinds 2000 zijn er talrijke bijenkomsten en uitwisselingen geweest tussen beide gemeenten:
- Jaarlijkse stadsfeesten in Grodzisk Wlkp
- Juni 2003: 700-jarig bestaan van Grodzisk Wlkp:bezoek van een delegatie van het gemeentebestuur en een delegatie van het jumelagecomité van Merksplas
- 1 Mei 2004: nav toetreding van Polen tot Europese Unie: bezoek van een delegatie van het gemeentebestuur en een delegatie van het jumelagecomité van Merksplas aan Grodzisk Wlkp
- Sedert 2007 om de twee jaar “Special Olympics” voor mindervaliden met mentale achterstand
- Bezoek aan en wedstrijd van veteranenploeg van MSK in Grodzisk Wlkp
- Bezoek aan en wedstrijd van veteranenploeg van Grodzisk Wlkp in Merksplas
- Uitwisseling tussen muziekverenigingen
- Uitwisseling tussen jeugdgroepen uit Merksplas,Grodzisk Wlkp en Delligsen
- Deelname van delegatie uit Grodzisk aan de herdenking van 65-jaar bevrijding
- Juni 2011 :Special Olympics in Grodzisk Wlkp
- Augustus 2010: Viering van het 10-jarig bestaan van de verbroedering tussen Grodzisk Wlkp. en Merksplas.
website Grodzisk Wlkp.